Skolyoz ve Postür Egzersizleri

Birimimizde duruş (postür) değerlendirmesi sonrasında postüral farkındalık çalışmaları ve düzeltici egzersizler; skolyoz tanısı almış çocuk ve yetişkinlere yönelik olarak da üç boyutlu skolyoz egzersizleri (Skolyoterapi) uygulanmaktadır.

Skolyoz nedir?

Skolyoz, omurganın önden ya da arkadan bakıldığında yana doğru eğrilik göstermesi ve buna omurların kendi ekseni etrafında dönmesinin eşlik etmesidir. Bu nedenle üç boyutlu bir omurga deformitesi olarak kabul edilir. Tanı hekim muayenesi ve röntgen ile konur; eğriliğin derecesi Cobb açısı ile ölçülür. En sık görülen tipi, nedeni bilinmeyen ve genellikle ergenlik döneminde fark edilen idiyopatik skolyozdur.

Hangi bulgular dikkat çekmeli?

• Omuz ya da kalça seviyelerinde asimetri
• Öne eğilince sırtın bir tarafında belirginleşen çıkıntı
• Kürek kemiklerinden birinin daha belirgin olması
• Bel boşluklarının iki tarafta farklı görünmesi

Bu bulgular fark edildiğinde öncelikle hekim değerlendirmesi gerekir.

Üç boyutlu skolyoz egzersizleri (Skolyoterapi)

Skolyoza özgü egzersizler, genel duruş egzersizlerinden farklı olarak kişinin eğrilik tipine göre planlanır. Çalışmalarda omurganın uzaması, eğriliğe özgü düzeltici pozisyonlar, düzeltici solunum ve bu düzeltilmiş duruşun günlük yaşama aktarılması üzerinde durulur. Amaç; hekim takibiyle birlikte eğriliğin ilerlemesini sınırlamaya yardımcı olmak, gövde dengesini ve duruş farkındalığını desteklemektir.

Egzersiz programı, hekimin önerdiği diğer yaklaşımlarla (örneğin korse kullanımı) birlikte yürütülebilir. Skolyozda sonuçlar; eğriliğin derecesine, yaşa ve büyüme potansiyeline göre kişiden kişiye farklılık gösterir.

Postür (duruş) bozuklukları

Skolyoz dışında; öne taşınmış baş duruşu, yuvarlak omuzlar, artmış sırt kamburluğu (kifoz) ya da boyun düzleşmesi gibi duruş bozuklukları da sık karşılaşılan yakınmalardandır. Duruş değerlendirmesinin ardından postüral farkındalık çalışmaları, kuvvetlendirme ve esneklik egzersizleri ile günlük alışkanlıklara yönelik öneriler içeren bir program planlanır.

Süreç nasıl ilerler?

1. Hekim raporu ve röntgenlerin incelenmesi
2. Duruş ve omurga değerlendirmesi
3. Kişiye özel egzersiz programı ve ev egzersizlerinin öğretilmesi
4. Düzenli takip ve hekim kontrolleriyle eşgüdüm

Çocuk ve ergenlerde ev egzersizlerinin düzenli yapılması sürecin önemli bir parçası olduğundan, ailelerin de programı öğrenmesi önerilir.